Dolina Prądnika

85339e_8dddf9bbfadf4252a4ed161b5269c7a485339e_4e81a3db35dc40698ebc60a6286b8856Położona jest w województwie małopolskim na Wyżynie Olkuskiej będącej częścią Wyżyny Krakowsko-Częstochowskiej. Ma powierzchnię ok. 2146 ha, rozpoczyna się w okolicach Sułoszowej, gdzie znajdują się źródła Prądnika i biegnie przez całą długość Ojcowskiego Parku Narodowego. Znajduje się na terenie miejscowości: Sułoszowa, Ojców i Prądnik Korzkiewski. Wzdłuż rzeki Prądnik od ul. Górnickiego do granic miasta Krakowa utworzono użytek ekologiczny „Dolina Prądnika” o powierzchni ok 14 ha. Celem ochrony użytku jest zachowanie naturalnie meandrującego koryta rzeki, będącego siedliskiem wielu chronionych gatunków zwierząt.


Zamek w Pieskowej Skale

85339e_cd8e74b0a52d4de69a436da31f6420edZamek po raz pierwszy wzmiankowany jest jako Peskenstein w dokumencie wydanym w 1315 przez Władysława Łokietka. W I poł. XIV w. Kazimierz III Wielki wybudował tu zamek, element łańcucha obronnych „Orlich Gniazd”, składający się z dwóch części: górnej i dolnej. Górna, niezachowana, wzniesiona była na niedostępnej skale zwanej „Dorotką”.

W kryptach na zamku w Pieskowej Skale znajdują się cztery manierystyczne sarkofagi Sieniawskich z XVII wieku z postaciami zmarłych na wiekach niemające odpowiednika w sztuce polskiej, dzieło wrocławskiego rzeźbiarza Jana Pfistera.

Do zamku przylega park krajobrazowy. W pobliżu stoi wapienna skała zwana Maczugą Herkulesa.

U podnóża wzgórza, na którym wznosi się zamek, znajduje się kompleks pięciu stawów przepływowych założony w XVI wieku. Hodowano w nich karpie, szczupaki i karasie, a w późniejszym czasie pstrągi tęczowe. Od 1993 zaprzestano hodowli. Obecnie są one na terenie Ojcowskiego Parku Narodowego ostoją płazów.
Czytaj więcej…


Muzeum Ojcowskiego Parku Narodowego

85339e_910891247ffb463fb761fceefd9934f8Aktualnie w ramach ekspozycji prezentowane są eksponaty związane z terenem Doliny Prądnika i obejmujące ich faunę i florę (także tę prehistoryczną), geologię (w ramach wystawy zrekonstruowano jaskinię), hydrologię, klimat oraz zagadnienia ochrony środowiska. Ponadto znajdują się tu zbiory związane z osadnictwem ludzkim na tych terenach, sięgającym okresu 120 tys. lat
Muzeum jest obiektem całorocznym, wstęp jest płatny.
Czytaj więcej…


Kaplica „Na wodzie” św. Józefa Robotnika

85339e_9d274a9d99e24f86966bde4e952441efKaplica „Na Wodzie” pod wezwaniem św. Józefa Robotnika jest zabytkowym drewnianym obiektem sakralnym.

Wzniesiona została w 1901 roku, nad dwoma brzegami potoku Prądnik. Jak głosi legenda, niezwykłe usytuowanie obiektu wynikało z ominięcia w ten sposób carskiego zakazu budowania „na ziemi ojcowskiej”

Kapliczka utrzymana jest w stylu tzw. szwajcarsko-ojcowskim. Elementy architektury alpejskiej widoczne są w ażurowej wieżyczce-sygnaturce. Natomiast wnętrze nawiązuje do stylu zakopiańskiego, modnego na początku XX wieku.


Maczuga Herkulesa

85339e_c4ff81f97fc74f14a3f381e558a81b45Maczuga Herkulesa stoi na najniższej skalnej terasie zwanej Fortepianem o wysokości 8-12 m, wysokość samej maczugi wynosi około 25 m. Stanowi ona bardzo charakterystyczny element krajobrazu Doliny Prądnika. Powstała w wyniku krasowej działalności wód i różnej odporności na wietrzenie wapieni. Pierwszy raz została zdobyta przez Leona Witka z Katowic w 1933. Na jej szczycie znajduje się mały żelazny krzyż upamiętniający to wydarzenie.  Nazwa Maczuga Herkulesa pochodzi od kształtu skały. W przeszłości była różnie nazywana.

Legendy związane ze skałą:

Maczuga Kraka – W czasach panowania księcia Kraka jego kraj pustoszony był przez przerażającego smoka, który na obiad pożerał krowy, a o poranku dziewice. Księcia porwała złość tak wielka, że chwycił ogromną maczugę i uderzył nią w głowę smoka, zabijając go na miejscu. Następnie Krak umieścił swoją maczugę u wylotu doliny ojcowskiej ku przestrodze każdego, kto by do Krakowa chciał jechać w złych zamiarach.

Sokola Skała – Na szczycie wieży ojcowskiego zamku siedział niesprawiedliwie osadzony kmieć z pobliskiej Skały. Oskarżono go o zaniechanie pańszczyzny, której odrobić nie mógł wobec ciężkiego zranienia nogi sochą. Zmartwiony losem rodziny prosił strażników, aby go puścili wolno. Włodarz zamkowy wskazując mu na niemożność realizacji tej prośby powiedział, że jeżeli dostarczy mu pisklę sokole ze szczytu Maczugi Kraka to puści go wolno. Warunek był niemożliwy do zrealizowania. Więzień jednak myślał o tym przez kilka kolejnych dni, aż wreszcie zrezygnowany zasnął. Wtedy właśnie przez okno w wieży wleciał tuzin sokołów, które więźnia chwyciwszy w szpony zaniosły na szczyt skały, ofiarowując mu pisklę. Włodarz oczom swym nie wierzył, ale obietnicę spełnił.

Czarcia Skała – W czasach panowania ostatnich Jagiellonów żył czarnoksiężnik o nazwisku Twardowski. Podpisał on umowę z diabłem, według której po jego przyjeździe do Rzymu diabeł spełni jego trzy zadania, a w zamian Twardowski odda mu swą duszę. Po wielu latach diabeł spotyka Twardowskiego w karczmie „Rzym” w podkrakowskich Pychowicach. Wśród zadań, jakie czart musiał wykonać, było przeniesienie ogromnej skały do Doliny Prądnika i ustawienie jej cieńszym końcem do dołu. Diabeł wykonał to zadanie, a skała ta stoi do dnia dzisiejszego.


Panieńskie skały

85339e_d7d82bbb1c424eb98c98274f2d062098Panieńskie Skały – strome wapienne skały na wschodnich zboczach Doliny Prądnika w Ojcowskim Parku Narodowym. Znajdują się w środkowej części doliny, w wylocie bocznego Wąwozu Wrześnik. Naprzeciwko nich znajdują się Skały Kawalerskie, zaś w środku pomiędzy nimi samotna iglica skalna – Igła Deotymy. W skałach tych można dostrzec starsze poziomy dna potoku Prądnik. W otoczeniu skał rosną nasadzone brzozy ojcowskie, gatunek bardzo rzadki, znany z nielicznych stanowisk. U podnóża Panieńskich skał stoi willa „Pod Koroną”, w której niegdyś mieszkała poetka Jadwiga Łuszczewska, tu w Dolinie Prądnika czerpiąc natchnienie do swoich wierszy. W latach 1956-1959 w willi tej mieściła się dyrekcja Ojcowskiego Parku Narodowego.

Nazwę skał tłumaczy legenda. Według niej siostry klaryski z klasztoru w Zawichoście uciekały przed Tatarami do Grodziska. Tu w Dolinie Prądnika Tatarzy zaczęli ich doganiać. Broniąc się przed pohańbieniem i śmiercią, uprosiły Boga, by zamienił je w skały. Ich skamieniałe sylwetki mają zdobić do dzisiaj Dolinę Prądnika.


Rzeka Prądnik/Białucha

85339e_247e6675e2074c54a688f9707fcbe28dPrądnik to rzeka, w górnym biegu zwana Sałaszówką, a na obszarze Krakowa Białuchą. Źródła rzeki znajdują się we wsi Sułoszowa na Wyżynie Olkulskiej, w górnym biegu płynie głębokim wąwozem (Dolina Prądnika na obszarze Ojcowskiego Parku Narodowego).

W rzece występują takie gatunki ryb, jak: pstrąg potokowy w górnym biegu, aż do miejscowości Zielonki orazkleń, którego ławice można zauważyć nawet w mieście Krakowie.
Źródło

Show Buttons
Hide Buttons